Program Letniej Szkoły Kognitywistyki

Wrz
7
pt
2018
Psychopatia, jako alternatywna strategia ewolucji – Mariola Kowalczyk
Wrz 7@17:45 – 18:15
Psychopatia, jako alternatywna strategia ewolucji – Mariola Kowalczyk @ Puławska 94 | Kazimierz Dolny | lubelskie | Polska

W ostatnim czasie najbardziej popularną i zarazem przekonującą hipotezą, która próbuje rozwikłać zagadkę genezy psychopatii, jest hipoteza ewolucjonistyczna. Rozpatrując zagadnienie psychopatii, z perspektywy nauk ewolucyjnych nie można jednoznacznie zamknąć jej w kategorię choroby psychicznej, czy tak zwanego zła wcielonego. Psychopatia z takiej perspektywy, może być uznawana za bardzo stabilną i kompleksową strategię ewolucyjną, która jest odmienna od ogólnie społecznie przyjmowanej strategii moralności. Psychopaci bardzo skrupulatnie i konsekwentnie potrafią wcielać w życie swoją strategię przetrwania, która opiera się na kłamstwie, manipulacji oraz na wykorzystywaniu dobroci i naiwności innych ludzi. Odwołując się do tej strategii, w świetle ewolucji, psychopaci podejmują tego typu działania, aby osiągnąć sukces ewolucyjny, czyli pozyskanie jak najwięcej zasobów oraz możliwości reprodukcyjnych, a mianowicie przekazania swoich genów. W teorii ewolucji bardzo popularne jest pytanie o to, skąd biorą się u ludzi skłonności do zachowań dobrych i skłonności do zachowań złych. Potwierdzenie hipotezy, że psychopatia jest alternatywną strategią ewolucyjną, będzie oznaczało nie tylko to, że psychopatia jest wielowymiarowym systemem składającym się z cech emocjonalnych, behawioralnych i poznawczych, które to mają podstawy w biologii. Cechy te, co ważniejsze mają także odzwierciedlenie w skomplikowanej budowie i funkcjonowaniu mózgu. W neuronauce odkryto już bowiem wiele obszarów mózgu, odpowiedzialnych za zachowania dyssocjalne.

Bibiografia:
1. Małecki, M. i Zyzik, R. (2014). Poczytalność i wina psychopaty w świetle ewolucyjnych koncepcji genezy psychopatii. Ruch prawniczy, ekonomiczny i socjologiczny,  161
2. Mayr, E. (2002). To jest biologia. Nauka o świecie ożywionym. Warszawa: Pruszyński i S-ka.174.
3. Baron-Cohen, S. (2015). Teoria zła. O empatii i genezie okrucieństwa. Sopot: Smak słowa.

 

 

Mariola Kowalczyk

Kreatywność w ujęciu kodowania predykcyjnego – Olgierd Borowiecki
Wrz 7@18:45 – 19:15
Kreatywność w ujęciu kodowania predykcyjnego – Olgierd Borowiecki @ Puławska 94 | Kazimierz Dolny | lubelskie | Polska

Według ogólnej definicji kreatywność odnosi się do produktu – czegoś użytecznego, nowego i zaskakującego (Simonton, 2012). Jednak określenie czym jest kreatywność wykracza poza dotychczas rozwinięte ramy teoretyczne (Dietrich i Kanso, 2010). Próby jej opisania odnoszą się do myślenia dywergentnego, sieci spoczynkowej, rozproszonej uwagi itp. (ibid.). Dietrich i Haider (2017) proponują operacjonalizację kreatywności w oparciu o nowatorskie połączenie dziesięciu terminów obecnych w kognitywistyce, m.in. dużych sieci mózgowych, jawnego i utajonego systemu pamięciowego (Poldrack i Packard, 2003) oraz kodowania predykcyjnego (Bubic i in., 2010). Powyższe elementy zostaną szczegółowo omówione w tej pracy, ze zwróceniem uwagi na ich mózgowe korelaty. Podstawowym sposobem funkcjonowania mózgu jest dążenie do redukcji niepewności poprzez konstruowanie założeń dotyczących rzeczywistości. W tym kontekście kreatywność naturalnie znajduje swoje miejsce poza obszarem znanych przewidywań. Patrzenie na świat z nowej perspektywy wiąże się z przesunięciem balansu z trybu działania nastawionego na cel (ang. The Deliberate Mode) na tryb spontaniczny (ang. The Spontaneous Mode) (Dietrich, 2004). Tranzyt ten odbywa się podczas fazy inkubacji bądź w zmienionych stanach świadomości (Dietrich i Haider, 2017). Intuicję odnośnie neurobiologicznego podłoża tego mechanizmu ujawniają badania nad rolą faz snu w konsolidacji wspomnień oraz w ich kreatywnym łączeniu (Lewis i in., 2018).
Przewidywania czynione przez system poznawczy znajdują się w przestrzeni prawdopodobieństwa, która z kolei bazuje na założeniach dotyczących rzeczywistości (Bergstrom i Lotto, 2015; Moutsiana i in., 2013). Akt postrzegany jako kreatywny to z punktu widzenia jego wykonawcy zwykłe postrzeżenie możliwości, która przy zaadaptowanych założeniach jest intuicyjna i naturalna. Kluczowym aspektem jest więc proces przyjmowania założeń w oparciu o które system poznawczy czyni przewidywania i to właśnie nad niniejszym procesem zastanowię się w tej pracy.

Bibliografia:
Bergstrom, I., & Lotto, R. B. (2015). Code Bending: A new creative coding practice. Leonardo, 48(1), 25-31.
Bubic, A., Von Cramon, D. Y., & Schubotz, R. I. (2010). Prediction, cognition and the brain. Frontiers in human neuroscience, 4, 25.
Dietrich, A. (2004). The cognitive neuroscience of creativity. Psychonomic bulletin & review, 11(6), 1011-1026.
Dietrich, A., & Haider, H. (2017). A neurocognitive framework for human creative thought. Frontiers in psychology, 7, 2078.
Dietrich, A., & Kanso, R. (2010). A review of EEG, ERP, and neuroimaging studies of creativity and insight. Psychological bulletin, 136(5), 822.
Lewis, P. A., Knoblich, G., & Poe, G. (2018). How Memory Replay in Sleep Boosts Creative Problem-Solving. Trends in cognitive sciences, 22(6), 491-503.
Moutsiana, C., Garrett, N., Clarke, R. C., Lotto, R. B., Blakemore, S. J., & Sharot, T. (2013). Human development of the ability to learn from bad news. Proceedings of the National Academy of Sciences, 110(41), 16396-16401.
Poldrack, R. A., & Packard, M. G. (2003). Competition among multiple memory systems: converging evidence from animal and human brain studies. Neuropsychologia, 41(3), 245-251.
Simonton, D. K. (2012). Taking the US Patent Office criteria seriously: A quantitative three-criterion creativity definition and its implications. Creativity research journal, 24(2-3), 97-106.

 

Olgierd Borowiecki

Wrz
8
sob
2018
Rozmowa o myśleniu – narzędzie, użycie i analiza statystyczna przeprowadzonych badań – Jakub Janczura
Wrz 8@10:00 – 10:30
Rozmowa o myśleniu – narzędzie, użycie i analiza statystyczna przeprowadzonych badań – Jakub Janczura @ Puławska 94 | Kazimierz Dolny | lubelskie | Polska

W swoim wystąpieniu przedstawię narzędzie do badania deklaratywnej wiedzy o myśleniu dzieci w wieku przedszkolnym pod tytułem „Rozmowa o myśleniu”. Narzędzie zostało opracowane na podstawie teorii Piagetowskich. Omówię również komponenty zawarte w narzędziu takie jak: definicja myślenia, znakowość myślenia, definicja myślenia przez analogię, wiedza o myśleniu. Przedstawię użycie Rozmowy o myśleniu w badaniach oraz skupię się na przeprowadzonej analizie statystycznych. Omówię wyniki analizy głównie różnice wiekowe oraz powiązania korelacyjne z testem „Obrazkowy Test Słownikowy – Rozumienie”. OTSR jest testem sprawdzającym rozumienie pojedynczych słów (rzeczowników, czasowników i przymiotników). Pozwala na ocenę zasobu słownictwa dziecka w odniesieniu do populacji dzieci polskojęzycznych o typowym rozwoju.

Bibliografia:
Białecka-Pikul, M. (2002). Co dzieci wiedzą o umyśle i myśleniu. Wydawnictwo UJ, Kraków.
Białecka-Pikul, M. (2012). Narodziny i rozwój refleksji nad myśleniem. Wydawnictwo UJ, Kraków.
Piaget, J. (2011). Mowa i myślenie dziecka. Wydawnictwo Naukowe PWN
Piaget, J. (1977). Psychologia i epistemologia. Wydawnictwo Naukowe PWN
Piaget, J. (2006). Jak sobie dziecko wyobraża świat. Wydawnictwo Naukowe PWN
Piaget.J, Inhelder.B (1993). Psychologia dziecka. Wydawnictwo Siedmioróg.

 

Jakub Janczura